Co ksiądz mówi podczas przysięgi małżeńskiej? To często zadawane pytanie przed ceremonią ślubu kościelnego. Odpowiedź jest jednoznaczna: ksiądz nie wypowiada przysięgi małżeńskiej; robią to wyłącznie małżonkowie wobec siebie nawzajem. Zadaniem księdza jest prowadzenie dialogu, zadawanie kluczowych pytań i potwierdzenie oraz błogosławieństwo sakramentu małżeństwa po złożeniu przysięgi przez narzeczonych [1][2][3][4].
Rola księdza przed przysięgą małżeńską
Rola duchownego na początku liturgii ślubu obejmuje bardzo konkretne funkcje. Ksiądz prowadzi dialog i zadaje przyszłym małżonkom trzy kluczowe pytania: czy pragną dobrowolnie i bez przymusu zawrzeć związek małżeński, czy chcą wytrwać w związku w zdrowiu i chorobie oraz w dobrej i złej doli aż do końca życia oraz czy zamierzają z miłością przyjąć i po katolicku wychować potomstwo, którym zostaną obdarzeni [3].
Ta część liturgii ślubnej, nazywana dialogiem przed przysięgą, jest niezmienna w kościelnej tradycji. Odpowiedź „tak” na każde z tych pytań jest warunkiem przeprowadzenia dalszej części ceremonii. Brak zgody uniemożliwia przejście do następnego etapu – wygłoszenia przysięgi małżeńskiej [1][3][6][9].
Przysięga małżeńska – kto wypowiada słowa?
Wbrew powszechnym pytaniom, przysięga małżeńska to akt dokonywany wyłącznie przez małżonków, nie przez księdza. Duchowny czuwa nad poprawnością przebiegu obrzędu jako przedstawiciel Kościoła, nie wypowiada za to żadnej formuły przysięgi [1][2][3][4].
Ceremonia przebiega według ustalonego porządku: po zadaniu trzech fundamentalnych pytań przez księdza, swoje ślubowanie najpierw składa pan młody, następnie panna młoda powtarza te same zobowiązania, zamieniając odpowiednie określenia [2][4].
W treści przysięgi para ślubuje sobie miłość, wierność, uczciwość małżeńską oraz nieopuszczanie aż do śmierci, wzywając Boga na świadka tej decyzji. To wzajemny akt wolnej woli uznawany przez Kościół za sakrament [1][6][9].
Wypowiedzi księdza po przysiędze
Po wygłoszeniu przysięgi przez małżonków, ksiądz odgrywa kluczową rolę potwierdzającą i błogosławiącą nowy związek. Wypowiada on uroczystą formułę: „Co Bóg złączył, człowiek niech nie rozdziela. Małżeństwo przez was zawarte, ja powagą Kościoła katolickiego potwierdzam i błogosławię w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego” [4][5].
Ta wypowiedź duchownego jest oficjalnym i sakramentalnym potwierdzeniem zawarcia małżeństwa – bez niej związek nie uzyskałby charakteru sakramentu katolickiego. Słowa księdza mają ścisły związek z cytatem biblijnym z Ewangelii wg św. Mateusza, wyrażając nieodwołalność tego aktu [4][5].
Dlaczego tekst wypowiedzi księdza jest niezmienny?
W Kościele katolickim formuły dialogu, pytań i błogosławieństwa mają charakter stały. Ich niezmienność podkreśla rangę oraz sens sakramentu, ugruntowany przez tradycję i nauczanie Kościoła [1][9].
Ksiądz reprezentuje wspólnotę i autorytet Kościoła oraz potwierdzanie przymierza, jakie ma miejsce między dwojgiem ludzi i Bogiem. Brak jest zmian czy modyfikacji w strukturze tej wypowiedzi, bez względu na czas czy miejsce ślubu. Tym samym ceremonia katolicka na całym świecie zachowuje jednolity przebieg [1][9].
Struktura i zależności wypowiedzi w trakcie ślubu
Cały proces liturgii ślubu składa się z określonych komponentów:
- Pytania wstępne duchownego o wolność decyzji, trwałość i chęć posiadania potomstwa [3]
- Wzajemne złożenie przysięgi przez narzeczonych
- Oficjalna formuła potwierdzająca i błogosławiąca wygłoszona przez duchownego [4][5]
Zależność jest następująca: bez wyraźnej zgody narzeczonych i uroczyście złożonej przysięgi nie może dojść do sakramentalnego potwierdzenia przez duchownego. Rola księdza polega więc na kierowaniu liturgią, zadaniu konkretnych przygotowawczych pytań oraz zamknięciu aktu uroczystym błogosławieństwem [1][6][9].
Podsumowanie: Najważniejsze wypowiedzi księdza podczas przysięgi małżeńskiej
Odpowiadając na tytułowe pytanie: podczas przysięgi małżeńskiej ksiądz nie wypowiada słów przysięgi; prowadzi ceremonię poprzez zadanie pytań o zgodę i potwierdzenie jej sakramentalnym błogosławieństwem. Wypowiadane przez niego formuły dotyczą trzech pytań wstępnych oraz oficjalnego potwierdzenia i błogosławieństwa związku po złożeniu przez małżonków przysięgi [1][3][4][5].
Formuła ta jest niezmienna i uniwersalna w całym Kościele katolickim, odwołuje się do tradycji, Pisma Świętego i nauczania Kościoła. Dzięki temu przebieg liturgii ślubnej pozostaje jasny, przewidywalny i jednoznacznie rozstrzyga rolę wypowiedzi księdza oraz małżonków na tym etapie [1][9].
Źródła:
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Przysi%C4%99ga_ma%C5%82%C5%BCe%C5%84ska
- https://www.cardano.pl/Przebieg-slubu-koscielnego-Omowienie-krok-po-kroku
- https://bernardletowski.pl/2020/05/11/przysiega-malzenska-slub-koscielny-i-cywilny/
- https://www.planujemywesele.pl/blog/przysiega-malzenska-slowa-przysiegi-malzenskiej-w-kosciele-urzedzie-stanu-cywilnego-i-przy-slubie-jednostronnym-czy-wiesz-czym-sie-roznia
- https://www.weselezklasa.pl/poradnik/przysiega-malzenska-jak-dobrze-przygotowac-sie-do-najwazniejszej-chwili-w-zyciu/
- https://sychar.org/wp-content/uploads/2022/01/Prezentacja_Przysiega-malzenska.pdf
- https://auroria.pl/blog/przysiega-malzenska-jak-przygotowac-sie-do-tego-waznego-wydarzenia
- https://slubipapier.pl/przysiega-malzenska-slowa-przysiegi-na-slubie-cywilnym-koscielnym-jednostronnym-i-humanistycznym/
- https://www.katolicki.net/index.php/sakramenty/sakramenty-malzenstwo.html
- https://budy.przemyska.pl/index.php/znaczenie-przysiegi-malzenskiej/
PowiemyTak.pl to polski portal dla par planujących ślub, który łączy praktyczne porady z autentycznym wsparciem. Oferujemy szczere treści o organizacji wesela – bez idealizowania, ale z pełnym zrozumieniem dla wyzwań, jakie niesie ten wyjątkowy czas.