Ślub cywilny w Polsce to oficjalne zawarcie małżeństwa, które może być przeprowadzone w Urzędzie Stanu Cywilnego lub w dowolnym, wcześniej ustalonym miejscu. Kluczową rolę podczas ceremonii ślubu odgrywa wyznaczony urzędnik, który odpowiada za cały przebieg uroczystości i formalności związane z prawidłowym zawarciem małżeństwa[1][2].
Kto udziela ślubów cywilnych w Polsce?
Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego jest osobą bezpośrednio odpowiedzialną za formalne udzielanie ślubów cywilnych. Uprawnienia do udzielenia ślubu może mieć też osoba specjalnie przez niego upoważniona[6]. Funkcją kierownika USC jest potwierdzenie tożsamości nupturientów i świadków oraz przeprowadzenie procedury zgodnie z obowiązującym prawem[1][6].
Przedsięwzięcie całej ceremonii obejmuje również wcześniejszy kontakt narzeczonych z kierownikiem urzędu. Wtedy następuje weryfikacja dostarczonych dokumentów, omówienie przebiegu ślubu oraz wyznaczenie szczegółów dotyczących miejsca i czasu uroczystości[1][4].
Procedura udzielenia ślubu cywilnego – zasady i wymogi
Aby zawrzeć małżeństwo przed kierownikiem USC konieczne jest złożenie odpowiedniego wniosku i przedłożenie wymaganych dokumentów. Formalności te obejmują dowody tożsamości, odpisy aktów urodzenia oraz pisemne oświadczenia o braku przeszkód do zawarcia małżeństwa. Potrzebne jest również potwierdzenie wniesienia opłaty skarbowej[3][4][9].
Sam wniosek o ślub cywilny jest ważny przez 6 miesięcy od dnia jego złożenia[1]. Podstawowym warunkiem zawarcia ślubu jest pełnoletniość obojga przyszłych małżonków. W wyjątkowych przypadkach kobieta może wziąć ślub po ukończeniu 16 lat, za uprzednią zgodą sądu. Istotnymi wymogami są także brak innych aktualnych związków małżeńskich, brak pokrewieństwa w linii prostej oraz spełnienie kryteriów zdolności do zawarcia związku[2].
Ceremonia wymaga obowiązkowej obecności przynajmniej dwóch pełnoletnich świadków. W sytuacji, gdy narzeczeni lub świadkowie nie znają języka polskiego, przepisy zobowiązują do zapewnienia wykwalifikowanego tłumacza[2][5][6].
Przebieg ceremonii ślubu cywilnego
W dniu uroczystości kierownik USC potwierdza tożsamość wszystkich uczestników i zbiera wymagane oświadczenia. Następnie narzeczeni publicznie składają przysięgę małżeńską w obecności urzędnika oraz świadków[5][6]. Ta procedura jest obowiązkowym elementem każdej cywilnej ceremonii w Polsce.
Całość ceremonii trwa zwykle od 15 do 20 minut i ma charakter formalny i oficjalny. Ślub cywilny przeprowadzany jest zgodnie z określonym schematem i kończy się podpisaniem aktu małżeństwa[3].
Ślub cywilny poza urzędem – kompetencje i procedury
Obecnie możliwe jest zorganizowanie ślubu cywilnego nie tylko w USC, ale również w innym, wybranym przez parę miejscu. W takim przypadku kierownik USC lub upoważniona osoba dokonują czynności poza urzędem po wcześniejszym złożeniu stosownego wniosku oraz wniesieniu wyższej opłaty skarbowej (około 1000 zł, podczas gdy w USC jest to około 100 zł)[1][3][4].
Przeprowadzenie ślubu poza urzędem również wymaga obecności dwóch pełnoletnich świadków oraz spełnienia wszelkich pozostałych wymogów formalnych. Cała procedura i odpowiedzialność za jej prawidłowość pozostają po stronie kierownika USC lub jego delegata[1][4].
Kompetencje i odpowiedzialność kierownika USC
Kierownik USC nie tylko udziela ślubów, ale także uprzednio analizuje kompletność dokumentów, prowadzi rozmowę z narzeczonymi i czuwa nad zgodnością czynności z obowiązującymi przepisami. Jego zadaniem jest również tłumaczenie wszelkich wątpliwości prawnych oraz przestrzeganie zasad dobrowolności i świadomej zgody obojga przyszłych małżonków[1][4][6].
To kierownik USC odpowiada za prawidłowe przeprowadzenie całej procedury od złożenia wniosku aż po podpisanie aktu małżeństwa i wydanie stosownego dokumentu potwierdzającego zawarcie związku małżeńskiego[6].
Podsumowanie – kto może udzielać ślubów cywilnych?
W polskim systemie prawnym jedyną osobą uprawnioną do udzielania ślubów cywilnych jest kierownik Urzędu Stanu Cywilnego lub osoba przez niego pisemnie upoważniona. Cała procedura ślubu cywilnego podlega ścisłym regulacjom, a jej przebieg opiera się na weryfikacji dokumentów, obecności świadków, formalnej przysiędze małżeńskiej i sporządzeniu aktu małżeństwa[6].
Źródła:
- [1] https://amelia-wedding.pl/blog/post/co-daje-slub-cywilny?page_type=post
- [2] https://powiemytak.pl/co-jest-potrzebne-do-zawarcia-slubu-cywilnego-w-polsce/
- [3] https://www.weselezklasa.pl/poradnik/zastanawiasz-sie-nad-slubem-cywilnym-zobacz-o-czym-musisz-koniecznie-pamietac/
- [4] https://damianczarny.pl/jak-zorganizowac-slub-cywilny-krok-po-kroku/
- [5] https://www.infor.pl/prawo/malzenstwo/zawarcie-malzenstwa/5462268,Slub-cywilny-przysiega.html
- [6] https://wedding.pl/lovestory/slub-cywilny/

PowiemyTak.pl to polski portal dla par planujących ślub, który łączy praktyczne porady z autentycznym wsparciem. Oferujemy szczere treści o organizacji wesela – bez idealizowania, ale z pełnym zrozumieniem dla wyzwań, jakie niesie ten wyjątkowy czas.